حالت تهوع در بارداری

حالت تهوع در بارداری یکی از شایع ترین علائم ماه های ابتدایی بارداری است که معمولا به دلیل تغییرات هورمونی ایجاد می شود.

تهوع و استفراغ بارداری اغلب از حدود هفته چهارم تا هفتم شروع می شود و در بسیاری از زنان تا هفته های 16 تا 20 به تدریج کاهش پیدا می کند.

اگرچه این مشکل معمولا خطری برای مادر و جنین ایجاد نمی کند، شدت علائم در افراد مختلف متفاوت است و گاهی می تواند زندگی روزمره را مختل کند.

برای کاهش تهوع بارداری، مصرف وعده های غذایی کوچک و متعدد، نوشیدن مایعات به مقدار کافی و پرهیز از بوها یا غذاهای محرک می تواند موثر باشد.

در صورت نیاز، پزشک ممکن است مکمل ویتامین B6 یا ترکیب آن با دوکسیلامین را برای کنترل علائم توصیه کند.

تهوع و استفراغ شدید که باعث کاهش وزن، کم آبی بدن یا ناتوانی در خوردن و نوشیدن شود، می تواند نشانه هایپرامزیس گراویداروم باشد و نیاز به ارزیابی پزشکی دارد.

اگر تهوع در ماه های پایانی بارداری همراه با سردرد شدید، تاری دید، درد زیر دنده راست یا افزایش فشار خون باشد، باید احتمال پره اکلامپسی بررسی شود.

علت حالت تهوع و استفراغ در بارداری چیست؟

علت دقیق حالت تهوع و استفراغ در بارداری هنوز به طور کامل مشخص نیست، اما تغییرات هورمونی و فیزیولوژیک بدن نقش مهمی در ایجاد این علائم دارند.

افزایش برخی هورمون ها، به ویژه گنادوتروپین جفتی انسانی (hCG)، تغییر سطح استروژن، حساس شدن دستگاه گوارش و افزایش حساسیت به بوها می توانند از عوامل موثر باشند.

تغییرات قند خون و کندتر شدن حرکات دستگاه گوارش نیز ممکن است علائم را تشدید کنند.

برخی عوامل احتمال بروز یا شدت تهوع و استفراغ بارداری را افزایش می دهند، از جمله:

• سابقه تهوع و استفراغ شدید در بارداری قبلی
• بارداری چندقلویی
• سابقه میگرن یا بیماری حرکت
• استرس و اضطراب
• خستگی و کم خوابی
• گرسنگی یا خالی ماندن معده برای مدت طولانی
• رفلاکس معده و حساسیت دستگاه گوارش

علت حالت تهوع بارداری در شب

تهوع بارداری فقط به ساعات صبح محدود نیست و ممکن است عصر یا شب نیز ایجاد شود.

خستگی تجمع یافته در طول روز، فاصله زیاد بین وعده های غذایی، افت قند خون و برخی بوها یا غذاها می توانند تهوع شبانه را بیشتر کنند.

مصرف ویتامین های بارداری همراه غذا، خوردن وعده های کوچک و پرهیز از غذاهای چرب و سنگین پیش از خواب ممکن است به کاهش علائم کمک کند.

تهوع شبانه ارتباط علمی اثبات شده ای با جنسیت جنین ندارد و نمی توان از شدت یا زمان بروز تهوع، جنسیت جنین را تعیین کرد.

علت سرگیجه و حالت تهوع در بارداری

سرگیجه همراه با تهوع می تواند به دلیل افت فشار خون، کم آبی بدن، کاهش دریافت مواد غذایی، استفراغ مکرر یا کم خونی ایجاد شود.

اگر سرگیجه شدید، غش، تپش قلب یا ناتوانی در نوشیدن مایعات همراه با تهوع وجود داشته باشد، بررسی پزشکی ضروری است.

پیشگیری از تهوع در بارداری

نگرانی بانوان در مورد تهوع بارداری کاملاً طبیعی است زیرا اگر این اختلال وجود داشته باشد ممکن است باعث از بین رفتن اشتهای مادر شده و به مرور زمان در کنار کاهش وزن دردهای شکمی و لگنی نیز اتفاق می‌ افتد.

همچنین بانوان می‌ توانند با چند راهکار ساده از تهوع بارداری جلوگیری کرده و این دوره حساس را به سلامت و با عوارض کمتر سپری خواهند کرد، اگر در این مورد با متخصصان مشورت کنید راهکارهای آسان از جمله تقسیم وعده‌ های غذایی با حجم کوچک‌ تر را به شما پیشنهاد می‌ دهند مهم است که در هر وعده حجم محدودی از غذاهای مقوی را مصرف کرده و تعداد وعده‌ های غذایی خود را بیشتر کنید.

ناگفته نماند که با پرهیز از مصرف غذاهای چرب می‌ توانید دوره بارداری را سالم‌ تر سپری کرده و اطمینان داشته باشید که با این کار تهوع بارداری رفع میشود.

یکی از عوامل موثر بر تهوع بارداری خستگی است به محض ناتوان شدن و بی‌ حال شدن می‌ توانید با چرت‌ های کوتاه انرژی بدن را شارژ کنید و با این کار قطعاً از تهوع نیز جلوگیری خواهید کرد، همچنین بهتر است که انواع مکمل‌ ها و ویتامین‌ ها را در شب مصرف کنید.

از طرفی بهتر است که دائماً فضای خانه را تهویه کرده و به فضای آزاد دسترسی داشته باشید، دوری از هرگونه دود دخانیات باعث میشود تا تهوع دوره بارداری را تجربه نکنید البته مصرف بیشتر آب آشامیدنی قبل از غذا به پیشگیری از تهوع بارداری کمک می‌ کند.

اما با این راهکارهای ساده می‌ توانید از تهوع بارداری جلوگیری کنید اما اگر باز هم ضمن مراقبت‌ ها و رعایت نکات کلیدی با چنین اختلالی مواجه هستید مهم است که با پزشک خود در میان گذاشته تا در صورت نیاز با مصرف انواع دارو شرایط را تحت کنترل درآورید.

درمان تهوع بارداری

برخی حالات مانند تهوع در دوره بارداری برای بانوان بسیار سخت است و طی کردن این دوران نیاز به مراقبت بیشتر دارد و البته با راهکارهای موثر می‌ توانید شرایط را تحت کنترل در آورید.

بهترین راه برای کنترل تهوع بارداری نوشیدن آب سالم است.

مصرف آب در دوره بارداری حس تهوع و استفراغ را کاهش داده و با هیدرات نگه داشتن بدن شرایط برای بانوان باردار و جنین بهتر میشود.

همواره بهتر است که یک لیوان آب در کنار خود داشته باشید و هنگام بیدار شدن از خواب جرعه ای از آن بنوشید، با این کار تهوع بارداری کمتر میشود.

حتماً شما هم شنیده‌ اید که مصرف لیموی تازه راه حلی کاربردی برای کنترل تهوع بارداری است.

بهتر است که همیشه لیموی تازه را در خانه داشته باشید و بو کردن لیمو و مصرف آن حس آرامبخشی به افراد داده که باعث تسکین تهوع میشود.

به خاطر داشته باشید که استشمام بوی لیمو برای درمان تهوع مناسب است.

می‌ توانید مقداری از آب لیموی تازه را برای یک دستمال کوچک بچکانید و هنگام تهوع آن را استشمام کنید، البته بهتر است که در مصرف لیمو کمی محتاط باشید.

روش دیگر برای کنترل تهوع بارداری استفاده از زنجبیل است.

زنجبیل ترشح اسید معده را کنترل کرده و از افزایش ناگهانی آن جلوگیری می‌ کند اگر با تهوع در دوره بارداری مواجه هستید می‌ توانید مقداری پودر زنجبیل را در یک لیوان ریخته و همراه با آب ولرم و مقداری عسل میل کنید.

مهم است که در ابتدای روز از این نوع نوشیدنی استفاده کرده و حتماً در مقادیر محدود از آن مصرف نمایید.

البته می‌ توانید زنجبیل را به صورت دم کرده و دمنوش استفاده کرده و پس از جوشاندن آن به مدت ۱۰ دقیقه همراه با عسل میل کنید.

استفاده از نعنا راه حل دیگری برای کنترل تهوع بارداری است.

شما می‌ توانید برای آرام‌ تر کردن معده و پیشگیری از تهوع بارداری از نوشیدنی‌ های حاوی نعنا استفاده کنید.

به یاد داشته باشید که اگر در این دوران حساس از غذاهای سازگار با معده استفاده کنید میزان تهوع را کمتر کرده و شرایط کاملاً آرام و تحت کنترل خواهد بود.

در دوران بارداری با وجود تهوع نمی‌ توانید از غذاهای تند و حاوی ادویه استفاده کنید.

از طرفی متخصصان مصرف ویتامین ب ۶ را از راهکارهای مناسب برای کنترل تهوع بارداری می‌ دانند، این ویتامین با مقدار زیاد در برنج قهوه‌ ای، موز، ماهی، ذرت و آجیل یافت میشود.

اگر متوجه میشوید که به طور پیوسته با تهوع بارداری مواجه هستید علاوه بر رعایت نکات تغذیه‌ ای با انجام پیاده‌ روی منظم شرایط را کمی آسان‌ تر خواهید کرد.

به طور معمول عامل اصلی تهوع بارداری هورمون پروژسترون است که با پیاده‌ روی می‌ توانید میزان هورمون‌ ها را رقیق‌ تر کرده و از تهوع جلوگیری نمایید.

تنفس هوای تازه برای بانوانی که با تهوع مواجه هستند راهکار بسیار مناسبی است.

اگر بانوان نتوانند با مصرف تغذیه ارگانیک ویتامین ب ۶ را به بدن برسانند پزشک با مصرف انواع دارو و مکمل می‌ تواند نیاز بدن را به این ویتامین مهم برطرف سازد.

البته برخی از پزشکان تجویز داروهایی از جمله مسدود کننده ریفلاکس اسید را کاربردی‌ تر دانسته و می‌ توانند شرایط را برای بانوان با وجود تهوع بارداری آسان‌ تر کنند.

اگر به واسطه تمامی نکات گفته شده باز هم تهوع ادامه پیدا کرد متخصصان از طریق دارو می‌ توانند شرایط را برای بانوان به گونه‌ ای پیش ببرند که تهوع برطرف شده و شرایط روال طبیعی خود را سپری خواهد کرد.

همواره این نکته را به خاطر داشته باشید که تهوع بارداری به خصوص در ابتدای روز کاملاً طبیعی است اما این عارضه زمانی نگران کننده میشود که فرد برای روزهای پی در پی با این عارضه مواجه است و هر لحظه به شدت آن افزوده میشود.

قطعاً این مسئله باعث کاهش وزن مادر شده و ممکن است بر رشد جنین نیز اثرگذار باشد.

پس مهم است که تهوع بارداری را جدی دانسته و تحت نظر متخصصان برتر مانند دکتر مینا مهدوی با راهکارهای موثر برای کنترل و رفع آن اقدام نمایید.

عوارض تهوع و استفراغ در بارداری چیست؟

تهوع و استفراغ خفیف تا متوسط در بارداری معمولا خطری برای مادر یا جنین ایجاد نمی کند و در بسیاری از زنان با پیشرفت بارداری کاهش می یابد.

با این حال، اگر استفراغ شدید و مکرر باشد، می تواند دریافت آب و مواد غذایی را مختل کرده و به مشکلاتی مانند کم آبی بدن، کاهش وزن و اختلال تعادل الکترولیت ها منجر شود.

مهم ترین عوارض تهوع و استفراغ شدید در بارداری عبارتند از:

• کم آبی و کاهش حجم مایعات بدن
• کاهش وزن و دریافت ناکافی مواد مغذی
• ضعف، خستگی و سرگیجه
• اختلال در تعادل الکترولیت ها
• کاهش دفعات ادرار یا تیره شدن رنگ ادرار
• در موارد شدید، نیاز به دریافت مایعات و درمان پزشکی

اگر استفراغ به اندازه ای شدید باشد که فرد نتواند مایعات یا غذا را نگه دارد، وزن او کاهش پیدا کند یا علائم کم آبی ایجاد شود، احتمال هایپرامزیس گراویداروم مطرح است و باید توسط پزشک بررسی شود.

ادامه دار شدن تهوع شدید پس از ماه های ابتدایی بارداری نیز نیاز به ارزیابی علت دارد.

آیا حالت تهوع در ماه آخر بارداری خطرناک است؟

تهوع در سه ماهه سوم ممکن است به دلیل رفلاکس معده، فشار رحم بر دستگاه گوارش یا کند شدن حرکات گوارشی ایجاد شود و لزوما نشانه مشکل جدی نیست.

با این حال، تهوع یا استفراغ جدید و شدید در ماه های پایانی، به ویژه اگر همراه با سردرد شدید، تاری دید، درد زیر دنده راست، افزایش فشار خون یا تورم ناگهانی باشد، می تواند از علائم پره اکلامپسی باشد و به ارزیابی فوری پزشکی نیاز دارد.